เพราะบางทีอาจเป็นประโยชน์แก่ท่านอย่างมากมายก็ได้ ซึ่งบทความนี้เก็บตกมาจากเว็บเกษตรพอเพียง ซึ่งคุณ konthain(นพ) เป็นผู้รวบรวมและเรียบเรียจากตำราต่างๆ ที่พอจะหาได้มาเล่าสู่กันฟัง ท่านว่าบทความต่อไปนี้ หากเป็นประโยชน์แก่ผู้อ่านท่านใด ก็ขอให้ได้ใช้ประโยชน์ต่อเพื่อนมนุษย์ที่เจ็บป่วยด้วยความเมตตา เพราะเมตตาเท่านั้นที่จะคุ้มครองโลก และขอให้ได้แจกจ่ายความรู้นี้เป็นวิทยาทานด้วย อย่าเห็นแก่ประโยชน์ส่วนตัวนักเลย (ซึ่งผมก็นำมาหวังที่จะให้หลายๆ ท่านที่พลาด ได้อ่านกันอีกทางหนึ่ง โดยไม่หวังสิ่งใดๆ ตอบแทน)

ไม่ว่าท่านจะเดินไปในที่ไหนๆ ที่รกร้างว่างเปล่า ที่แฉะๆ ชื้นๆ ตามซอกตามตรอก ตามหมู่บ้านตามดงหญ้า ถ้าจะสังเกตให้ดี ก็จะพบว่าเจ้าต้นโทงเทงนี้ขึ้นไปทุกหนทุกแห่ง บางท่านอาจจะไม่คุ้นหูกับชื่อนี้ก็ได้ ยังมีชื่อเรียกกันอีกเยอะแยะ ดังต่อไปนี้

ชื่อในประเทศไทย : โทงเทง โคมจีน เผาะแผะ ทุ้งทิ้ง มะก่องเช้า ตุ้งติ้ง ต็งอั้งเช้า ทุงทิง โคมญี่ปุ่น
ชื่อในประเทศจีน : ซึงเจี่ย อั้งโกวเนี้ย กิมเต็งลั้ง เต็งอั้งเช้า อ้วงบ๊อจู หลกซิ้งจู เทียงผาเช้า ขั่วกิมเต็ง
ชื่อทางวิทยาศาสตร์ : ไฟซาลิส มินิน่า (Physalis minima Linn) วงศ์ไซลานาซิอี้ (Solanaceae)

ลักษณะทั่วไปของต้นโทงเทง

เป็นสมุนไพรเล็กๆ จำพวกหญ้า ต้นสูงประมาณครึ่งฟุต ถึง 2 ฟุต ใบกลมคล้ายใบพิมเสน แต่เล็กกว่าและบางกว่ามาก ดอกสีเหลือง ผลกลมพองเหมือนโคมจีนปลายแหลม โตประมาณเท่าลูกพุทร้าเขื่องๆ งามน่าดู มีขึ้นอยู่ตามที่ชุ่มชื้น และรกร้างว่างเปล่าทั่วๆ ไป คนจีนนิยมปลูกกันตามสวนยาจีน และนิยมใช้กันมาก เพราะรู้สรรพคุณดี สำหรับไทยเราไม่ค่อยมีใครนิยมกันนัก

ต้นโทงเทง ประโยชน์ที่ใช้ทางยา

• ใช้ทั้งต้นตำละลายกับเหล้า เอาสำลีชุบน้ำยาอมไว้ข้างๆ แก้มและค่อยๆ กลืนน้ำยาผ่านลำคอทีละน้อยๆ แก้ต่อมทอนซิลอักเสบ แก้ฝีในคอ (แซง้อ) และ แก้คออักเสบวิเศษนัก สำหรับท่านที่ไม่ดื่มสุรา จะใช้น้ำส้มสายชูแทนได้เป็นอย่างดี และได้ผลอย่างเดียวกัน
• ใช้ภายใน แก้ร้อนใน กระหายน้ำวิเศษ
• ใช้ภายนอก แก้ฟกบวม อักเสบ ทำให้เย็น
• จากตำราจีน “ซีกเองตงเช่าเอียะฉิ่วแฉะ” (หรือคู่มือสมุนไพรจีน ฉบับปฏิบัติ) กล่าวว่าขนาดใช้ ใช้ 2สลึง ถึง 3 สลึง ต้มกินแก้โรคต่อไปนี้ได้ดี
  1. หลอดลมอักเสบอย่างแรง ไอ หอบ ใช้โทงเทงกับเปลือกส้มจีนแห้งหรือตั้งพ๊วยอย่างละ 2 สลึง ต้มกินก็จะหาย
  2. หลอดอาหารอักเสบอย่างแรงจนคอบวมแดง กับเป็นแผลเน่า เป็นฝี ปัจจุบันนี้มียาแผนปัจจุบันใช้กันแล้ว แต่ถ้าไม่มี ให้ใช้โทงเทง กับเลี่ยงเคี้ยว (มีขายตามร้านขายยาจีน) อย่างละ 1 สลึง กับ 5 หุน (5 หุน เท่ากับ ½ สลึง) ชะเอม 1 สลึง ต้มกินก็จะหาย หรือจะใช้โทงเทง แต่อย่างเดียวชงน้ำดื่มอย่างชา ก็จะมีผลเช่นกัน
  3. ฝีอักเสบมีพิษ ใช้สดๆ ตำให้แหลกพอก หรือถ้ามีแผลด้วย ก็เอาต้มน้ำชำระด้วย
• จากตำรา “ซีกเองตงเอียะฉิ่วแฉะ” (หรือคู่มือยาจีน ฉบับปฏิบัติ) กล่าวว่า โรคช่องปากอักเสบ ลิ้นอักเสบ น้ำปัสสาวะเป็นสีเหลือง ใช้โทงเทงอิงถิ่น และชะเอม อย่างละ 2 สลึง ต้มกินก็หาย
• จากตำราสมุนไพรจีนอีกเล่มหนึ่งชื่อ “หิ่งต่อซีกเองตงเอียะ” กล่าวว่า หลอดลมอักเสบอย่างแรง ไออย่างแรง คอเจ็บ โรคเสียงแหบต่างๆ ใช้โทงเทง 6 กรัม ชะเอม 3 กรัม ‘ไต้ลักจื้อ’ 5 กรัม ‘อัวน่ำจื้อ’ 5 กรัม ‘เบ๊ปวก’ 1 กรัม ‘ง๊วงเซียม’ 5 กรัม น้ำ 500 ซี.ซี. ต้มให้เหลือ 200 ซี.ซี. กินวันละ 3 หนก็หาย

หลักฐานที่ใช้อ้างอิงในการรวบรวม และเรียบเรียงเกี่ยวกับต้นโทงเทง

• ตำราไม้เทศเมืองไทย ของอาจารย์เสงี่ยม พงศ์บุญรอด
• ซีกเองตงเอียะฉิ่วแฉะ (คู่มือยาจีน ฉบับปฏิบัติ)
• ซีกเองตงเช่าเอียะฉิ่วแฉะ (คู่มือสมุนไพรจีน ฉบับปฏิบัติ)
• หิ่งต่อซีกเองตงเอียะ

จึงขอขอบคุณท่านเจ้าของตำราเหล่านี้มา ณ โอกาสนี้ด้วย

หมายเหตุ

ทางกอง บก. ได้รับจดหมายพร้อมข้อเขียนเรื่อง “โทงเทง-สมุนไพรข้างถนน” กับ “มะระ-ยาในครัวเรือน” จาก ร.อ.ยิ่งวัฒนา บัวเพชร์ ผู้ช่วยสัสดี จังหวัดพัทลุง ทางเราเห็นว่าคงจะเป็นประโยชน์ต่อผู้อ่านได้บ้าง จึงได้นำลงคอลัมน์ “สมุนไพร” นี้ และเราได้ช่วยเพิ่มเติมเกี่ยวกับผลรายงานทางคลินิกของ โทงเทง ประกอบมากับบทความนี้ด้วย เราขอขอบคุณ ร.อ.ยิ่งวัฒนา บัวเพชร์ มา ณ โอกาสนี้ และขอเชิญชวนท่านผู้อ่านได้เขียนเรื่องราวเกี่ยวกับสมุนไพร มาร่วมสนุกกับเราด้วยนะครับ ..(ชัยโย)

เพิ่มเติม เรื่องโทงเทง

ผลรายงานทางคลินิก (จากหนังสือ พจนานุกรมสมุนไพรจีน ฉบับสมบูรณ์)

• แก้หลอดลมอักเสบเรื้อรัง ใช้ทั้งต้นแห้งหนัก 500 กรัม ผสมน้ำเชื่อมให้มีปริมาณ 500 ซี.ซี. รับประทานครั้งละ 50 ซี.ซี. วันละ 3 ครั้งหลังอาหาร 10 วัน เป็น 1 รอบของการรักษา กินติดต่อกัน 3 รอบ แต่ละรอบพัก 3 วัน จากการรักษาคนไข้ 50 ราย ได้ผล 39 ราย อาการดีขึ้น 10 ราย ไม่เห็นผล 1 รายจากการรักษาโรคไอมีเสมหะ หอบ หืด ได้ผลค่อนข้างดี ระยะเวลาของการรักษาโดยเฉลี่ย 3-6 วัน ยกเว้น 1 ราย ที่รักษาถึง 20 วัน ในระหว่างการรักษาคนไข้บางคน มีอาการรู้สึกใจคอ ไม่ค่อยดี อึดอัด เวียนหัว นอนไม่หลับ เหล่านี้เป็นอาการข้างเคียงของยานี้ หลังจากรักษา 1-5 วัน อาการเหล่านี้ ก็จะหายไปเอง มีคนไข้รายหนึ่ง กินต้นนี้สดๆ หนัก 750 กรัมในเวลา 2 วัน ก็ไม่ปรากฏอาการเป็นพิษแต่อย่างใด
• แก้ดีซ่าน ใช้ทั้งต้น 2 ต้น ต้มน้ำ คั้นเอาน้ำข้นๆ มาผสมน้ำตาลพอสมควร ให้รับประทานวันละ 2-3 ครั้ง บางคนรับประทาน 10-15 ครั้ง ก็หายตัวเหลือง
• แก้ต่อมทอนซิลอักเสบ ใช้ต้นนี้สดๆ (หรืออย่างแห้งก็ใช้ได้) 3 หัว แผ่น ฝักชุบน้ำตาล 2 แผ่น ใส่น้ำ 1 ถ้วย ต้มให้เหลือครึ่งถ้วย รับประทานครั้งเดียวหมด เด็กก็รับประทานลดลงตามส่วน จากการรักษาคนไข้ร้อยกว่าราย บางคนรับประทาน 4-10 ครั้งก็หาย บางคนรับประทานติดต่อกันถึง 2 เดือนจึงหาย

แหล่งที่มาข้อมูล : http://doctor.or.th/node/5235 / http://www.kasetporpeang.com

ต่อมาสมัยรัตนโกสินทร์ในรัชกาลที่ 1 ได้โปรดให้ข้าราชการชั้นผู้ใหญ่เป็นผู้ประกอบพระราชพิธีแรกนาขวัญแทนพระองค์ และมิได้ถือว่าเป็นพิธีหน้าพระที่นั่ง เว้นแต่เมื่อมีพระราชประสงค์จะทอดพระเนตร สถานที่ประกอบพิธีในตอนแรกๆ จึงไม่ตายตัว แล้วแต่จะทรงกำหนดให้ ครั้นในสมัยรัชกาลที่ 4 ทรงโปรดเกล้าฯ ให้จัดมีพิธีสงฆ์เพิ่มขึ้นในพระราชพิธีต่างๆ ทุกพิธี ดังนั้น “พระราชพิธีพืชมงคล” จึงได้เริ่มมีขึ้นแต่บัดนั้นมา โดยได้จัดรวมกับพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ และมีชื่อเรียกรวมกันว่า “พระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ”

พิธีพืชมงคล เป็นพิธีสงฆ์ที่กระทำ ณ วัดพระศรีรัตนศาสดาราม คือการอาศัยคำอธิษฐานเอาความสัตย์เป็นที่ตั้ง นับว่าเป็นการสวัสดิมงคลตามในพระพุทธศาสนา
พิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ อันเป็นพิธีพราหมณ์ เป็นการบูชาเซ่นสรวงตามที่มาทางไสยศาสตร์

สรุปแล้ว พิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ความมุ่งหมายอันเป็นมูลเหตุให้เกิดพระราชพิธีพืชมงคลจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ ได้ว่าพิธีแรกนามุ่งหมายที่จะให้เป็นตัวอย่างแก่ราษฎร เพื่อชักนำให้มีความมั่นใจในการทำนา อันเป็นอาชีพหลักที่สำคัญของคนไทยที่มีมาแต่ช้านานสืบมาจนปัจจุบันยังคงเป็นอยู่อย่างนั้น เพราะการเกษตรซึ่งมีการทำนาเป็นหลักนั้น เป็นสิ่งสำคัญแก่ชีวิตความเป็นอยู่และการเศรษฐกิจของประเทศทุกสมัย

วันประกอบพิธีนั้น ต้องเป็นวันที่ดีที่สุดของแต่ละปี ประกอบด้วย ขึ้น แรม ฤกษ์ยาม ให้ได้วันอันเป็นอุดมฤกษ์ตามตำราโหราศาสตร์ แต่ต้องอยู่ในระหว่างเดือน 6 เพราะเดือนนี้เริ่มจะเข้าฤดูฝน เป็นระยะเวลาที่เหมาะสมสำหรับเกษตรกร ชาวไร่ ชาวนา จะได้เตรียมทำนา เมื่อโหรหลวงคำนวณได้วันอุดมมงคลพระฤกษ์ ที่จะประกอบพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญแล้ว สำนักพระราชวังจะได้ลงไว้ในปฏิทินหลวง ที่พระราชทานในวันขึ้นปีใหม่ทุกปี และได้กำหนดไว้ว่าวันใดเป็นวันพืชมงคล วันใดเป็นวันจรดพระนังคัลแรกนาขวัญ

พระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญแต่เดิมมาทำที่ทุ่งนาพญาไท เมื่อได้มีการฟื้นฟูพระราชพิธีจรดพระนังคัลแรกนาขวัญขึ้นใหม่ จึงจัดให้มีขึ้นที่ท้องสนามหลวง ทั้งนี้ วันแรกนาขวัญเป็นวันสำคัญของชาติ คณะรัฐมนตรีมีมติให้หยุดราชการ 1 วัน และมีประกาศให้ชักธงชาติตามระเบียบทางราชการ

ซึ่งในปีนี้ตรงกับวันที่ 9 พฤศภาคม 2555

เรื่องดังกล่าวได้สร้างความกังวลให้กับหลายฝ่าย โดยเฉพาะกลุ่มอนุรักษ์สมุนไพรจากป่า และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเป็นอย่างมาก เมื่อไม่นานมานี้ ในเวทีสัมมนาวิชาการ “ร่วมอนุรักษ์และปลูกป่าสมุนไพรให้ยั่งยืนได้อย่างไร?” ที่จัดโดยเครือข่ายสุขภาพวิถีไทย เครือข่ายหมอ พื้นบ้าน 4 ภาค มูลนิธิสุขภาพไทย และแผนงานสร้างเสริมระบบสุขภาพชุมชนด้วยภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านสุขภาพ สำนักงานกองทุนสนับ สนุนการสร้างเสริมสุขภาพ(สสส.) ก็มีการร่วมแลกเปลี่ยนความคิดในเรื่องดังกล่าว

การอนุรักษ์ทรัพยากรพืชพันธ์สมุนไพร เริ่มมีคนหลายกลุ่ม หลายชุมชน หลายตำบล หลายอำเภอ และหลายจังหวัด ร่วมมือร่วมใจกันปลูกพืชสมุนไพร เช่น กลุ่มเครือข่ายรักษ์ม่อนยาป่าแดด จ.เชียงราย ดึงศักยภาพของหมอพื้นบ้านในชุมชนออกมา และชักนำความคิดของคนในชุมชนให้หันมาเห็นความสำคัญและปลูกพืชสมุนไพร กระตุ้นให้เกิดการบริโภคสมุนไพร

น.ส.พะยอม ดีน้อย ตัวแทนเครือข่ายรักษ์ม่อนยาป่าแดด จังหวัดเชียงราย ยอมรับว่า บางพื้นที่ก็แห้งแล้งทำให้เป็นปัญหาอุปสรรคต่อการปลูกพืชสมุนไพร แต่จากการที่คนในชุมชนร่วมกันสำรวจม่อนยาป่าแดด ตั้งแต่ปี 2550 พบว่าพื้นที่ดังกล่าวเป็นม่อน ในภาษาเหนือ หรือเป็นดอย เขา ทำให้มีธาตุดินที่สมบูรณ์ที่สุด ก่อนที่จะช่วยกันคัดเลือกพันธุ์สมุนไพรที่จะปลูกป่าสมุนไพร ให้เหมาะสมกับพื้นที่

“ข้อมูลจากองค์การสหประชาชาติ ระบุว่า คนในชนบท ยังมีการใช้สมุนไพรอยู่มากกว่า ร้อยละ 80 และเมื่อลงพื้นที่เพื่อสำรวจการใช้สมุนไพรก็พบว่า คนในชุมชนยังพึ่งหมอยา ใช้สมุนไพรก่อนยาแผนปัจจุบัน” น.ส.พะยอม ขยายภาพให้ชัดเจน

เมื่อดูข้อมูลจากนักวิชาการที่ติดตามเรื่องนี้ ดร.อุษา กลิ่นหอม อาจารย์ประจำคณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม มองว่า แม้จะมีการประกาศใช้ พ.ร.บ. คุ้มครองและส่งเสริมภูมิปัญญาการแพทย์แผนไทย พ.ศ. 2542 แต่การสนับสนุนยังไม่เต็มที่เท่าพืชเศรษฐกิจ และสิ่งที่น่าเป็นห่วง คือ สมุนไพรป่าเสี่ยงที่จะสูญพันธ์มาก ทั้งจากการบุกรุกป่าและการปลูกพืชเศรษฐกิจ เช่น จากการสำรวจป่าสมุนไพรที่ภูผากูด พบว่าสมุนไพรเริ่มสูญพันธุ์เกือบ 80 ชนิด เช่น กระจ้อนเน่า ยางโดน ซึ่งเป็นสมุนไพรที่ชาวบ้านใช้อยู่ในชีวิตประจำวัน

สำหรับบทบาทของกรมส่งเสริมการเกษตร ซึ่งดูเรื่องการผลิตสมุนไพรให้ได้ปริมาณและคุณภาพดีเพียงพอกับความต้องการของผู้บริโภคในทุก ภาคส่วน นางสุภัทรา ชวประดิษฐ์ นักวิชาการเกษตรชำนาญการพิเศษ กลุ่มส่งเสริมการผลิตพืชสมุนไพร กรมส่งเสริมการเกษตร กล่าวว่า การส่งเสริมให้เกิดการขยาย พืชสมุนไพร จนถึงการ กระจายการผลิต ถือเป็นบทบาทของกรม และจากการเก็บผลสำรวจชนิด ของสมุนไพร พบว่ามีกว่า 4,000 ชนิด มีการนำสมุนไพรไปใช้ประโยชน์ตามตำรับยาต่างๆ ที่ขึ้นทะเบียนกว่า 900 ชนิด ขณะที่สมุนไพรที่นิยมปลูกกันมีเพียง 53 ชนิด ส่วนสมุนไพรที่เหลือในการมาทำประโยชน์ก็เก็บได้จากป่า และส่วนหนึ่งมีการนำเข้าจากต่างประเทศ

จากฐานข้อมูลการขึ้นทะเบียนเกษตรปี 2553 ของกรมส่งเสริมการเกษตร มีเกษตรกรที่ปลูกพืชสมุนไพร 11,192 ครัวเรือน มีเนื้อที่ปลูกพืชสมุนไพร 53 ชนิด โดยพืชสมุนไพรที่มีการปลูกเชิงการค้า ได้แก่ ขมิ้นชัน ฟ้าทะลายโจร บัวบก ว่านหางจระเข้ พริกไทย และไพล เป็นต้น

สมุนไพรมีจำนวนมาก แต่ที่นิยมมีเพียงไม่กี่ชนิด ทำให้สมุนไพรจำนวนหนึ่งเสี่ยงที่จะสูญพันธุ์ เช่น ฮ่อสะพายควาย มีการใช้ในปริมาณน้อย ในอนาคตก็อาจจะสูญพันธุ์ ได้ หรือสมุนไพรบางอย่างเช่น รากย่านาง รากคนทา รากมะเดื่อชุมพร รากชิงชี่ รากท้าวยายม่อม และอัคคีทวาร ก็มีข้อจำกัดในการปลูก ใช้เวลาใน การเพาะพันธุ์นาน บางชนิดก็เป็นสมุนไพรที่ขึ้นตามธรรมชาติ แน่นอนว่าหากปล่อยย่อมสูญพันธุ์อย่างแน่นอน วิธีการที่ดีที่สุดขึ้นอยู่กับคนในชุมชนจะต้องเป็นผู้อนุรักษ์ ดังนั้นการสร้างจิตสำนึกให้กับชุมชนเป็นเรื่องสำคัญ ส่วนภาครัฐต้องให้ความรู้และเชื่อมโยงตลาด และประโยชน์สุดท้ายก็ จะคืนกลับสู่ชุมชน

แม้สมุนไพรจะไม่ใช่พืชหลักที่ทำรายได้สูง แต่ประโยชน์ของสมุนไพรถือว่าหาค่าไม่ได้ และบ่อยครั้งที่การคิดค้นยาสมัยใหม่ก็เกิดจากการสกัดมาจากสมุนไพร หากคนไทยไม่ช่วยกันอนุรักษ์และช่วย กันต่อยอดพัฒนา ก็น่าเสียดายมรดกทางปัญญาของเราอย่าง พืชสมุนไพรไทย

ผลปรากฏว่า กล้วย​ไม้ รอง​เท้านารี​เหลือง​เลย (Paphiopedilum hirsutissimum) สามารถคว้ารางวัลยอด​เยี่ยมของงาน ​ซึ่งนับ​เป็นอีกหนึ่งรางวัลที่​โครง​การพัฒนาดอยตุงฯ ภูมิ​ใจ ​เพราะนอกจากจะ​เป็นกล้วย​ไม้พันธุ์ที่หายาก​และกำลังจะสูญพันธุ์​แล้ว ทาง​โครง​การฯ ยังมี​การดู​แล ​และส่ง​เสริมพัฒนาสายพันธุ์​ให้กล้วย​ไม้ ​เพื่อ​ให้รอง​เท้านารี อยู่คู่กับดอยตุงตลอด​ไป

รองเท้านารีดอยตุง เป็นกล้วยไม้ในสกุลรองเท้านารี ค้นพบโดย Mr.R.Moore ในปี ค.ศ. 1893 ในประเทศพม่า มีการกระจายพันธุ์ในแถบรัฐฉาน ประเทศพม่ารวมถึงประเทศไทยที่มีอาณาเขตติดกัน และในมณฑลยูนนาน ประเทศจีน รองเท้านารีดอยตุงออกดอกในช่วงเดือนสิงหาคม – ตุลาคม

แหล่งที่พบกล้วยไม้ชนิดนี้ พบอยู่ตามภูเขาหินปูน โดยขึ้นอยู่สูง 1,200–1,600 เมตร จากระดับน้ำทะเล ตามรอยแยกของหินที่มีลักษณะเป็นแอ่งเล็กๆ ปกคลุมไปด้วยมอสส์ โดยได้รับแสงค่อนข้างมาก แต่ไม่สัมผัสแสงอาทิตย์โดยตรง พบที่ภาคเหนือตอนบนของประเทศไทย รัฐฉานในพม่า และทางตะวันออกของรัฐอัสสัมในอินเดีย

อ้างอิง www.ryt9.com/s/prg/1377844 / wikipedia.org

แต่สภาพปัจจุบัน สภาพแวดล้อมและการใช้ชีวิตเปลี่ยนไป พื้นที่เกษตรลดน้อยลงเนื่องจากอุตสาหกรรมหนักเข้ามาแทนที่ ผักและพืชผลเกษตรอื่นๆ จึงเริ่มทำรายได้มากขึ้น ชาวบ้านจึงทำสวนผักกันมากขึ้นๆ จึงเกิดเป็นอาชีพใหม่ เพราะผักนั้นมีความต้องการของตลาดมากขึ้นเรื่อยๆ จนเกิดเป็นอาชีพปลูกผักจำหน่าย

การทำสวนผัก อาจจัดแบ่งออกได้หลายประเภท เช่น

• การทำสวนครัวหรือสวนผักหลังบ้านเป็นการทำสวนผักเล็ก ๆ น้อย ๆ เป็นงานอดิเรก เพื่อให้มีผักไว้ใช้รับประทานในครอบครัว เป็นการประหยัดรายจ่าย นอกจากนั้นอาจจะมีเหลือแจกจ่ายเพื่อนบ้าน หรือขายเป็นรายได้พิเศษ
• การทำสวนผักเพื่อส่งตลาดท้องที่ เป็นการปลูกผักต่าง ๆ เป็นอาชีพเพื่อส่งตลาดในท้องที่ ส่วนมากเป็นการปลูก ที่ไม่ต้องการดินฟ้าอากาศพิเศษอะไร ดังนั้นส่วนใหญ่จึงเป็นการปลูกผักที่อาจจะกระทำได้ในทุกฤดูกาลตัวอย่างผักท ี่ปลูกในบริเวณชานเมืองก็นำมาขายในเมือง แต่ในบางโอกาสผักที่ปลูกเหล่านี้อาจจะนำไปขายในตลาดไกล ๆ ก็ได้
• การทำสวนผักเพื่อส่งตลาดใหญ่ เป็นการปลูกผักอาชีพสำหรับส่งตลาดไกล ๆ การทำสวนผักประเภทนี้ชาวสวนมักจะมุ่งทำพืชเฉพาะอย่าง เช่น ปลูกผักกาด ก็ปลูกผักกาดอย่างเดียว ปลูกพริกก็ปลูกพริกอย่างเดียว และพืชที่ปลูกก็มักจะท ำตามความเหมาะสมกับดินฟ้าอากาศ ผักที่ผลิตขึ้นส่วนใหญ่จะถูกส่งผ่านตลาดกลางในกรุงเทพฯ ก่อน เช่น ตลาดปากคลองตลาด ตลาดท่าเตียน ตลาดมหานาค จากนี้ผักก็ถูกส่งไปจำหน่ายตามต่างจังหวัดอีกทอดหนึ่ง
• การทำสวนผักเพื่อส่งโรงงานอุตสาหกรรมอาหาร การทำสวนผักประเภทนี้ มักจะทำอยู่ในบริเวณที่ใกล้กับที่ตั้งโรงงาน ในที่ซึ่งการขนส่งจากสวนผักไปโรงงานทำได้สะดวก หรือในขอบเขตที่เจ้าหน้าที่ส่งเสริมของโรงงานจะเข้าไปติดต่อแนะนำส่งเสริมได้สะดวก
• การทำสวนผักด้วยวิธีการควบคุมสภาพแวดล้อม เป็นการปลูกผักนอกฤดูกาล หรือเมื่อสภาพแวดล้อมไม่อำนวย เช่น หนาวจัดเกินไป ร้อนจัดเกินไป ฝนตกหนักเกินไป การปลูกผักวิธีนี้กระทำเพื่อจุดประสงค์เฉพาะอย่าง อาทิการผสมพันธุ์และปรับปรุง พันธุ์ การวิจัยด้านการเพิ่มผลผลิต การปลูกผักเป็นการค้าในเรือนกระจกหรือเรือนพลาสติก กระทำในฤดูหนาว และในบางประเทศ เช่น ญี่ปุ่น ยัง นิยมปลูกผักในน้ำ แทนการปลูกในดินด้วย
• การปลูกผักเพื่อผลิตเมล็ดพันธุ์ เป็นการปลูกผักที่ต้องใช้เวลานานกว่า ใช้วิธีการดูแลรักษามากกว่าและเสี่ยงมากกว่าการปลูกเพื่อขายสด ตัวอย่างผักกาดหัว การปลูกขายสดจะใช้เวลาราว 45-60 วัน แต่ปลูกเพื่อผลิตเมล็ดพันธุ์จะ ต้องใช้เวลา 120-150 วัน บางทีเมล็ดอาจจะติดไม่ดีเนื่องจากมีอากาศร้อนจัดในระยะที่ดอกกำลังจะมีการผสมเกสร บางทีติดเมล็ดน้อยเพราะแมลงผสมเกสรมีปริมาณไม่เพียงพอ ดังนั้นเราจะเห็นว่ามีการเสี่ยงมากกว่า

แต่ไม่ว่าจะเป็นการทำสวนผักชนิดไหน แบบใด ไม่ว่าจะเป็นสวนผักแนวตั้ง สวนผักบนดาดฟ้า สวนผักออแกนิกส์ สวนผักไฮโดรโปนิกส์ หรืออื่นๆ ปลายทางก็ยังคงเป็นผู้บริโภค ที่ต้องคัดสรรและเลือกซื้อผักที่มีประโยชน์และปลอดสารพิษ มีที่มาที่แน่นอนเพื่อความน่าเชื่อถือ และมีผลต่อสุขภาพร่างกายตามมาด้วย

แต่อย่างไรก็ตาม หน่วยงานราชการในขณะนั้นมีนโยบายในการส่งเสริม “อาหารปลอดภัย” (เช่น ผักอนามัย ผักปลอดสารพิษ) ซึ่งทำให้ผู้บริโภคเกิดความสับสนระหว่างความแตกต่างของผลผลิตอาหารปลอดภัย กับเกษตรอินทรีย์ ส่งผลให้ตลาดเกษตรอินทรีย์ในประเทศมีการเติบโตได้ค่อนข้างช้า ผนวกกับการวิกฤตการณ์ทางเศรษฐกิจในช่วงปี พ.ศ. 2541 ส่งผลให้ตลาดเกษตรอินทรีย์ประสบกับภาวะชงักงันไประยะหนึ่ง

ตลาดเกษตรอินทรีย์ในประเทศไทยเริ่มฟื้นตัวตั้งแต่ราวปี พ.ศ. 2546 เมื่อมีการจัดประชุมนานาชาติเกษตรอินทรีย์ในประเทศไทย โดยสมาพันธ์เกษตรอินทรีย์นานาชาติ (IFOAM) และองค์การอาหารและการเกษตรแห่งสหประชาชาติ (Food and Agriculture Organization – FAO) โดยมูลนิธิสายใยแผ่นดินและกรีนเนทเป็นเจ้าภาพหลัก การมีกิจกรรมเกษตรอินทรีย์ระหว่างประเทศในครั้งนั้นกระตุ้นให้เกิดความสนใจ ทั้งในการผลิต การบริโภค และการผลักดันนโยบายด้านเกษตรอินทรีย์อย่างเป็นรูปธรรมมากขึ้น ส่งผลให้มีการฟื้นตัวของตลาดเกษตรอินทรีย์ในประเทศไทย นอกจากนี้ ยังมีปัจจัยสำคัญอื่นๆ ที่ทำให้เกิดการขยายตัวของตลาดเกษตรอินทรีย์เพิ่มขึ้น อาทิเช่น

• การใช้ตรารับรองมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ ของสำนักงานมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ (มกท.) และของกรมวิชาการเกษตร ซึ่งทำให้ผู้บริโภคสามารถแยกแยะความแตกต่างรหะว่างผลิตภัณฑ์เกษตรอินทรีย์กับผลิตภัณฑ์อาหารปลอดภัยได้สะดวกมากขึ้น
• มีผู้ประกอบการค้าปลีกเฉพาะทาง ที่มีนโยบายการตลาดเกษตรอินทรีย์โดยเฉพาะ เช่น ร้านเลมอนฟาร์ม
• ผู้ประการค้าปลีกขนาดใหญ่ โดยเฉพาะโมเดิร์นเทรด ได้เริ่มเห็นแนวโน้มทิศทางของตลาดเกษตรอินทรีย์ จึงได้เริ่มจำหน่ายสินค้าเกษตรอินทรีย์กันเพิ่่มขึ้น เช่น ห้าง Tops Supermarket, Carrefour, Foodland, Emporium และ Siam Paragon

รูปแบบของการตลาดเกษตรอินทรีย์ในประเทศไทย

การตลาดระบบสมาชิก เป็นรูปแบบการตลาดที่เก่าแก่ที่สุดของขบวนการเกษตรอินทรีย์ ที่เชื่อมต่อโดยตรงระหว่างเกษตรกรผู้ผลิตและผู้บริโภค เช่น ระบบ TEIKEI ในประเทศญี่ปุ่น หรือระบบ Community Support Agriculture (CSA) และระบบ BOX ในยุโรปและสหรัฐอเมริกา ระบบตลาดนี้มีหลักการพื้นฐานว่า ผู้บริโภคตกลงกับเกษตรกรผู้ผลิต ในการซื้อผลผลิตเกษตรอินทรีย์ที่ผลิตได้ตามฤดูกาล โดยผู้บริโภคจะชำระเงินล่วงหน้าให้กับเกษตรกร หลังจากเก็บเกี่ยว ผลผลิตจะถูกจัดส่งไป ณ จุดกระจายย่อยตามที่ตกลง แล้วสมาชิกผู้บริโภคที่อยู่ในละแวกใกล้เคียงจะเป็นผู้มารับผลผลิตด้วยตนเอง การตลาดระบบนี้ เกษตรกรจะมีหลักประกันทาง เศรษฐกิจ และมีโอกาสในการสื่อสารโดยตรงกับผู้บริโภค ส่วนผู้บริโภคเองก็สามารถไป เยี่ยมเยือนฟาร์มเกษตรกร เพื่อดูการผลิต หรือช่วยเกษตรกรทำงานในฟาร์มก็ได้ โดยการตลาดในระบบนี้มีผลดี ในแง่ของความสัมพันธ์ที่ใกล้ชิดระหว่างเกษตรกรผู้ผลิตและ ผู้บริโภค แต่ข้อจำกัดก็คือ เกษตรกรต้องมีฟาร์มที่อยู่ไม่ห่างจากเมืองใหญ่มากนัก และจำเป็นต้องมีรถยนต์สำหรับใช้ในการขนส่งเอง นอกจากนี้การตลาดระบบสมาชิกใช้ได้กับฟาร์มที่ปลูกผักเกษตรอินทรีย์เป็นหลัก (แต่ก็อาจมีผลผลิตอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น ข้าว ไม้ผล ไข่ไก่) ในขณะที่เกษตรกรอินทรีย์ที่ผลิตข้าว ธัญพืช หรืออาหารแปรรูป จะไม่สามารถใช้การตลาดในระบบนี้ได้ ในประเทศไทย มีกลุ่มผู้ผลิตไม่กี่กลุ่มที่จัดการตลาดในระบบนี้ เช่น ชมรมผู้ผลิตเกษตรอินทรีย์ สุพรรณบุรี กลุ่มเยาวชนเกษตรอินทรีย์แม่ทา เชียงใหม่ กลุ่มผู้บริโภคอาหารปลอดสารพิษ

ตลาดนัด ส่วนใหญ่จะอยู่ในท้องถิ่นหรือหัวเมืองใหญ่ในต่างจังหวัด โดยส่วนมากมักจัดในสถานที่ที่มีผู้บริโภคอยู่หนาแน่น เช่น โรงพยาบาล ในเขตสถานที่ราชการ หรืออาจเป็นที่ว่าง ที่ผู้บริโภคสะดวกในการมาหาซื้อผลผลิต ตลาดนัดนี้มักจะเปิดเฉพาะวันที่แน่นอน แต่ไม่เปิดทุกวัน เช่น ทุกวันศุกร์ หรือวันเสาร์ โดยมากจะเปิดขายเพียงครึ่งวัน หรืออาจนานทั้งวันเลยก็ได้ โดยผู้ผลิตต้องมีมาจากหลากหลายกลุ่ม เพื่อจะได้มีผลผลิตที่หลากหลายมาจำหน่าย ตลาดนัดเกษตรอินทรีย์ในประเทศไทยที่น่าสนใจ คือ ที่ ตลาดนัดเกษตรอินทรีย์ ที่ตลาดเจเจ เชียงใหม่, ตลาดเขียว สุรินทร์, ตลาดเขียว ยโสธร

การตลาดช่องทางเฉพาะ เป็นการตลาดที่ดำเนินการโดยผู้ประกอบการที่มีนโยบายในด้านเกษตรอินทรีย์ อาหารสุขภาพและผลิตภัณฑ์เพื่อสิ่งแวดล้อมที่ชัดเจน สามารถดำเนินการได้หลายรูปแบบ เช่น ร้านขายผลิตภัณฑ์เพื่อสุขภาพและสิ่งแวดล้อม หรือซูเปอร์มาร์เก็ตเกษตรอินทรีย์ การตลาดในลักษณะนี้สามารถเข้าถึงผู้บริโภคได้มากกว่าการตลาดระบบสมาชิก และมีผลผลิตที่หลากหลายจากเกษตรกรที่มีความเชี่ยวชาญในการผลิตเฉพาะทาง รวมทั้งอาจมีการแปรรู ผลิตภัณฑ์แบบง่ายๆ มากกว่าด้วย ตัวอย่างของการตลาดเฉพาะทางในประเทศไทย คือ ร้านนาวิลิต, ร้านเลมอนฟาร์ม, ร้านไทสบาย

การตลาดทั่วไป ในหลายประเทศที่ตลาดเกษตรอินทรีย์ได้พัฒนาไประดับหนึ่ง จะพบว่าช่องทางการจำหน่ายผลิตภัณฑ์เกษตรอินทรีย์จะขยายไปสู่ระบบตลาดทั่วไป โดยเฉพาะอย่างยิ่งในโมเดิร์นเทรด ที่เป็นซูเปอร์มาร์เก็ตและห้างสรรพสินค้าขนาดใหญ่ ที่เป็นเช่นนี้เพราะ เมื่อความต้องการผลิตภัณฑ์เริ่มขยายตัวชัดเจน ผู้ประการค้าปลีกในตลาดทั่วไปย่อมเห็นโอกาสในทางการค้า และปรับตัวเพื่อดึงส่วนแบ่งการตลาด และสร้างภาพพจน์ให้กับหน่วยงานของตน การเข้ามาของตลาดประเภทนี้จะทำให้เกิดการแข่งขันกันในตลาดมากขึ้น โดยเฉพาะการริเริ่มหาผลิตภัณฑ์ใหม่ๆ ทั้งจากภายในประเทศหรือต่างประเทศ รวมไปถึงการแข่งขันทางราคาด้วย ในประเทศไทย Tops Supermarket, Emporium, Villa Market, และ Siam Paragon

ที่มา www.greennet.or.th/article/1009 ตลาดเกษตรอินทรีย์ไทย

โดยนโยบายเกษตรอินทรีย์ของรัฐบาลในประเทศไทยเองช่วงปีที่ผ่านมา ไม่ได้มีการเปลี่ยนแปลงนโยบายจากปีก่อนแต่อย่างใด ซึ่งกรอบนโยบายของรัฐยังคงเป็นแผนยุทธศาสตร์การพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาติ พ.ศ. 2551-2554 และแผนปฏิบัติการพัฒนาเกษตรอินทรีย์แห่งชาตินี้อาจมีการขับเคลื่อนในลักษณะของอนุกรรมการฝ่ายต่างๆ ซึ่งโดยส่วนใหญ่เป็นการจัดกิจกรรมอบรมให้ความรู้กับเกษตรกรเกษตรกร (ซึ่งนับรวมแล้วน่าจะมีการอบรมเกษตรกรไปราว 1.75 ล้านครอบครัว หรือประมาณ 34% ของครอบครัวเกษตรกรในประเทศไทย) รวมทั้งการจัดหาปัจจัยการผลิตต่างๆ ที่หน่วยงานราชการเป็นผู้จัดซื้อปัจจัยการผลิตเหล่านั้นให้กับเกษตรกร กิจกรรมเช่นนี้แทบจะไม่ได้มีผลต่อการปรับเปลี่ยนของเกษตรกรในประเทศไทยเท่าไหร่นัก

การตลาดเกษตรอินทรีย์ไทย แม้ว่าวิกฤติเศรษฐกิจโลก ที่เริ่มเกิดขึ้นในช่วงกลางปี 2551 ไม่ได้ส่งผลกระทบรุนแรงกับประเทศไทย แต่ก็มีผลทางอ้อมทำให้อัตราการแลกเปลี่ยนเงินบาทกับเงินตราต่างประเทศค่อนข้างจะต่ำลง (เงินบาทมีค่าสูงขึ้น) ซึ่งส่งผลทำให้การส่งออกสินค้าเกษตรอินทรีย์ลำบากมากขึ้น โดยเฉพาะผู้ส่งออกที่ได้ตกลงราคาส่งออกล่วงหน้าเป็นเงินสกุลต่างประเทศ แต่ในขณะเดียวกัน การนำเข้าสินค้าเกษตรอินทรีย์จากต่าประเทศจะมีราคาลดลง ทำให้มีการขยายการนำเข้าสินค้าออร์แกนิค เพื่อจำหน่ายในร้านต่างๆ เพิ่มมากขึ้น โดยเฉพาะร้านซุเปอร์มาร์เก็ต

การผลิตเกษตรอินทรีย์ในประเทศไทย จากการสำรวจของมูลนิธิสายใยแผ่นดิน/กรีนเนท พื้นที่เกษตรอินทรีย์ของประเทศไทยได้ขยายตัวเพิ่มขึ้นเกือบเท่าตัวในช่วงปี 2552 จาก 0.106 และ 0.192ล้านไร่ โดยเฉพาะในส่วนของการปลูกข้าวและพืชไร่เกษตรอินทรีย์ นอกจากนี้ จำนวนฟาร์มเกษตรอินทรีย์ที่ได้รับการรับรองมาตรฐานในช่วงเวลาดังกล่าวก็เพิ่มขึ้นเช่นกัน เป็น 5,358 ฟาร์ม

สถานการณ์เกี่ยวกับมาตรฐานและการตรวจสอบรับรอง สำนักงานมาตรฐานสินค้าเกษตรและอาหารแห่งชาติ (มกอช.) ได้เผยแพร่มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ฉบับใหม่ ที่ปรับปรุงจากฉบับปี พ.ศ. 2546 โดยมาตรฐานฉบับใหม่ คือ “มาตรฐานสินค้าเกษตร (มกษ. 9000 เล่ม 1-2552) เกษตรอินทรีย์ เล่ม 1 : การผลิต แปรรูป แสดงฉลาก และจำหน่ายผลิตผลและผลิตภัณฑ์เกษตรอินทรีย์เกษตรอินทรีย์” ซึ่ง คณะกรรมการมาตรฐานสินค้าเกษตรได้มีมติเห็นชอบ และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ได้อนุมัติให้มาตรฐานเกษตรอินทรีย์ เป็นมาตรฐานทั่วไป (ไม่ใช่มาตรฐานบังคับ) รวมทั้งได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2552 ที่ผ่านมา

นอกจากนี้ ในช่วงต้นปี 2552 ทาง มกอช. ยังได้ริเริ่มที่จะทำมาตรฐานข้าวเกษตรอินทรีย์และปลาสลิดเกษตรอินทรีย์เพิ่มเติมจากมาตรฐานพืชและการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำเกษตรอินทรีย์ที่มีอยู่แล้ว โดยในร่างมาตรฐานข้าวเกษตรอินทรีย์ยังมีข้อกำหนดเกี่ยวกับการนำเข้า สินค้าเกษตรอินทรีย์ซึ่งเพิ่มเติมไปจากมาตรฐานเกษตรอินทรีย์ทั่วไป

อย่างไรก็ตาม ทั้งนี้ผู้ประกอบการเอกชนและองค์กรพัฒนาเอกชนต่างก็ไม่เห็นด้วยกับการออก มาตรฐานดังกล่าวเนื่องจากมีมาตรฐานเกษตรอินทรีย์อยู่แล้ว ซึ่งมีเนื้อหาครอบคลุมการผลิตเกษตรอินทรีย์ ทั้งการเพาะปลูกพืช การเลี้ยงสัตว์ และการเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำ โดยมาตรฐานใหม่ของข้าวเกษตรอินทรีย์นี้ก็ไม่ได้แตกต่างไปจากมาตรฐานเดิมที่มีอยู่ หลายฝ่ายจึงไม่เห็นความจำเป็นในการจัดทำมาตรฐานเพิ่มขึ้นอีก

อ้างอิงข้อมูล www.greennet.or.th/article/411 เรื่อง สภานการณ์เกษตรอินทรีย์ไทย

เมื่อเกิดการเดินทางสำรวจโลกและยึดครองอาณานิคมของชาติตะวันตกมายังประเทศในแถบเอเซีย และได้พบกับเครื่องเทศนานาชนิดพร้อมกันสมุนไพรชั้นดีหลายอย่าง ซึ่งมีถิ่นกำเนิดอยู่ในเขตร้อน เครื่องเทศเหล่านั้นจึงกลายเป็นของมีค่าราคาแพงด้วยกลิ่นเฉพาะตัว และรสชาดเฉพาะอย่างอันเป็นเสน่ห์แปลกใหม่ชวนหลงไหลสำหรับชาวยุโรป ทังยังมีประโยชน์ในการถนอมอาหารและเป็นยารักษาได้ดีอีกด้วย การซื้อขายแลกเปลี่ยนเครื่องเทศและสมุนไพรจึงเกิดขึ้นจนเกิดเส้นทางการค้ามากมาย ระหว่างซีกโลกตะวันตกและตะวันออก ว่ากันว่าในยุคนั้นเครื่องเทศนำความมั่งคั่งมาสู่ชาวอาหรับซึ่งเป็นพ่อค้าเครื่องเทศเป็นอย่างมาก พวกเขาจึงต้องปกปิดที่มาของเครื่องเทศและสมุนไพรเหล่านั้นไว้ด้วยการบอกว่าแหล่งปลูกอยู่บนเกาะที่ไกลโพ้นทะเล เต็มไปด้วยอันตรายต่างๆ นาๆ อีกทั้งยังมีสัตว์ร้ายอยู่เต็มไปหมด จึงทำให้ไม่มีใครกล้าไปหาแหล่งผลิตเครื่องเทศและสมุนไพรต่างๆ มาขาย

ด้วยกลยุทธ์นี้ทำให้ชาวอาหรับสามารถผูกขาดทางการค้าเกี่ยวกับเครื่องเทศและสมุนไพรได้นานหลายปี ต่อมาเมื่อการขนส่งสินค้าการคมนาคมสะดวกมากขึ้น ประกอบกับเทคโนโลยีในการเพาะปลูกที่มีความก้าวหน้าอย่างมาก ทำให้มีการขนส่งสินค้ากันอย่างแพร่หลาย และการค้าเครื่องเทศ และสมุนไพรจึงไม่ได้มีการผูกขาดอยู่แต่กับชาติอาหรับหรือชาติใดชาติหนึ่งอีกต่อไป เครื่องเทศและสมุนไพรจึงกลายเป็นเครื่องปรุงพื้นฐานและยารักษาโรคขั้นพื้นฐานในทุกๆ ประเทศเช่นทุกวันนี้

ชนิดเครื่องเทศและสมุนไพรนั้นมีมากมายนับไม่ถ้วนทีเดียว แต่ละชนิดนั้นก็ให้ประโยชน์แตกต่างกันไป จึงไม่น่าแปลงในเลยว่า อาหารที่เราบริโภคกันอยู่ทุกวันนี้ ไม่ว่าจะเป็นอาหารของชาติตะวันตกเอง หรือชาติใดๆ ก็ล้วนแต่มีเครื่องเทศและสมุนไพรประกอบด้วย ซึ่งสิ่งเหล่านี้มีบทความสำคัญในด้านอาหารของหลายๆ ประเทศ

จากข้อมูลด้านบนเกี่ยวกับ มะเขือยาว นับเป็นข้อกล่าวหาหนักที่จะทำให้คนทั่วไป เลิกสนใจมะเขือชนิดนี้ไปเลยก็เป็นได้ หากทุกคนพร้อมใจกันโยนความผิดให้เจ้าผักชนิดนี้โดยที่ผู้เคราะห์ร้ายเองอาจเกิดอาการวิกลจริตเรียกสติกลับคืนมาไม่ได้ และหาสิ่งใดรับโทษไม่ได้ ก็ต้อง โทษแก๊สโซฮอล เอ้ย มะเขือยาว กันไป เพื่อทำให้ความเชื่อของตัวเอง ดูมีน้ำหนักมากขึ้น

หนึ่งในเหตุผลที่คนยุโรปในสมัยนั้นลงความเห็นว่าอย่างนั้น ด้วยการใส่ชื่อ Solanum insanum เป็นชื่อทางพฤกษศาสตร์ดั้งเดิมของมะเขือยาวเข้าไปกับความหมายของคำว่า insanity ที่แปลว่า บ้าคลั่งและจิตไม่ปกติ (Insanum และ Insane) หลังจากนั้นชื่อเล่นที่เกิดจากการผสมคำอย่าง The Apple of Madness จึงถือกำเนิดขึ้นมาพร้อมๆ กับความน่ากลัวที่แผ่ขยายไปทั่วอย่างรวดเร็ว และเกิดอุปทานที่เกิดจากการกินผักชนิดนี้เข้าไปก็เริ่มมากขึ้นเรื่อยๆ

คาโรลุส ลินเนียส Carolus Linnaeus ซึ่งเป็นนักพฤกษศาสตร์ชาวสวีเดน ที่เป็นผู้ตั้งชื่อวิทยาศาสตร์พร้อมกับจำแนกพืชและสัตว์ออกเป็นหมวดหมู่ได้ยินเข้า ก็เลยออกอาการ และด้วยความต้องการจะลบความเชื่อและตำนานเสียๆ ของมะเขือยาวอันน่ากลัวให้หมดไป จึงได้มีการปรับเปลี่ยนความน่ากลัวของมะเขือยาวนี้เสียใหม่จาก Solanum insanum เป็น Solanum melongena แทน เรื่องน่าขนลุกต่างๆ จึงค่อยๆ เงียบหายไป

แต่หากจะสืบหาต้นตอจริงๆ ของมะเขือยาวแล้ว จำเป็นต้องเปลี่ยนทิศจากฝั่งตะวันตก ไปหาฝั่งตะวันออกแทน โดยเฉพาะในมณฑลอัสสัมของประเทศอินเดีย และพม่า ที่ปรุงมะเขือยาวเป็นอาหารมากว่า 4 พันปีมาแล้ว จนกาลเวลาล่วงเลยมาประมาณ 2,500 ปี มะเขือยาวจึงเดินทางไปยังทีวปแอฟริกาเหนือ ส่งต่อไปยังผู้คนในที่ต่างๆ ที่อาศัยตามชายฝั่งทะเลเมดิเตอร์เรเนียนและสเปนในแคว้นปกครองอันดาลูเซีย จนได้เมนูขึ้นชื่อหลากหลายชาติ รวมทั้งในประเทศไทยด้วย ที่มะเขือยาวเผาจิ้มน้ำพริก ก็อร่อยไม่เลวทีเดียว

คุณสมบัติของมะเขือยาวนั้น สามารถซับน้ำมันได้เป็นอย่างดี เพราะมีคุณสมบัติเหมือนฟองน้ำ การบริโภคมะเขือยาวสด หรือนำไปอบ และรับประทานสามารถยับยั้งการดูดซึมคอเลสเตอรอลที่ผ่านผนังลำไส้ได้ นอกจากนี้แล้ว มะเขือยาวยังมีโปรตีนและแคลเซียมสูงมาก ถ้ารับประทานเป็นประจำจะช่วยรักษาหลอดเลือดและหัวใจให้เป็นปกติ ป้องกันเส้นเลือดแข็งตัวและป้องกันโรคความดันโลหิตสูง เสริมการทำงานของสมองและช่วยเสริมสร้างความจำได้ดีอีกด้วย

เรียกได้ว่าจาก ตำนานที่น่ากลัว กลายเป็นผักสวนครัวที่มีสรรพคุณดีเลิศ แบบนี้คงจะต้องหามะเขือยาวมาเป็นผักเคียงในทุกมื้ออาหารแล้ว จริงไหมครับ

ข้อเสียของไม้ชนิดนี้คือ ไม่มีคุณค่าทางเศรษฐกิจและไม่ค่อยมีผลต่อความต้องการใช้เนื้อไม้เท่าไหร่นัก เพราะการเลื่อยตัดทำได้ค่อนข้างยาก อีกทั้งเป็นเนื้อละเอียด แตกหักได้ง่าย มีการหดตัวหากนำไปอบแห้ง แถมขี้เลื่อยหากเข้าปาก จมูกหรือนัยน์ตาแล้ว จะทำให้เกิดอาการแสบคันเพราะพิษยางไม้ จึงเป็นเหตุให้ตลาดไม่ต้องการเท่าใดนัก

สนทะเลเป็นผลงานของสถาปัตยกรรมชั้นเยี่ยมจากธรรมชาติ ทำให้สนทะเลนั้นสามารถอยู่รอดปลอดภัยได้ในสภาพแวดล้อมที่ไม่เหมาะต่อการเติบโตของต้นไม้ โดยระบบรากของสนทะเลจะสามารถแผ่ขยายกว้างไปไกลกว่าที่คิดไว้ รากฝอยจะหยั่งลงลึกเพื่อหาน้ำและธาตุอาหาร แม้จะเป็นพื้นที่ชายหาดทราบที่รกร้างว่างเปล่า แต่รากของสนทะเล จะดูดน้ำใต้ดินได้มาก ที่เหลือเชื่อคือการที่รากสามารถสร้างสหสัมพันธ์กับแบคทีเรียชื่อว่า Frankia ที่สามารถดักจับไนโตรเจนจากอากาศได้ ทำให้รากของสนทะเลมีการสร้างปมให้แบคทีเรียอยู่ เพื่อจะดึงธาตุอาหารอย่างไนโตรเจนมาอยู่ที่รากและในดิน ทำให้สามารถงอกงามได้ในดินทรายที่มีความอุดมสมบูรณ์ต่ำ เช่น เนินเขาทราย เนินทรายและพื้นที่ริมทะเลต่อกับเนินเขาลูกรัง พื้นที่รกร้างต่างๆ โดยไม่เลือกดิน แม้จะเป็นดินเค็ม ดินด่าง ดินปูน หรือดินที่มีน้ำท่วมขังระยะสั้นๆ ก็สามารถเติบโตได้ดี

นอกจากนี้แล้วยังทนคราบเค็มจากเกลือทะเลและคลื่นลมได้เป็นอย่างดี เป็นแนวกันลมและคลื่นที่มีประสิทธิภาพมากที่สุด การเติบโตของสนทะเลนั้นอยู่ในระดับรวดเร็วพอใช้ โดยจะสูงถึงปีละประมาณ 1.5-3 เมตรทีเดียว โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วง 7 ปีแรกของการปลูกจะมีอัตราการเติบโตเร็วที่สุด แต่อัตราการพุ่งยอดจะลดลงหลังจากผ่านปีที่ 9-10 ไปแล้ว สนทะเลจะมีอายุประมาณ 40-50 ปี จึงจะหมดอายุและล้มตายด้วยสาเหตุธรรมชาติ

สิ่งที่ควรระวังก่อนปลูกสนทะเล

ต้องให้แน่ใจว่า พื้นที่ปลูกนั้นไม่เหมาะกับการปลูกสร้างป่าไม้ชนิดอื่นแล้ว หรือไม่ได้เป็นพื้นที่ชายหาดอันแห้งแล้ง หรือสวนไม้ชนิดอื่น หากมีสวนมะพร้าว ไม้ดอกไม้ประดับ ที่ต้องการพื้นที่คงความอุดมสมบูรณ์เอาไว้ ก็อย่าคิดปลูก เพราะสนทะเลนั้น หากปลูกแล้ว สนทะเลนั้นจะมีระบบรากที่กว้างและไปแย่งน้ำและแร่ธาตุอาหารของพืชอื่นในบริเวณใกล้ๆ ในรัศมีประมาณ 5-7 เมตร จากพื้นดินบริเวณนั้นจะไม่อาจมีพืชชนิดอื่นขึ้นแข่งขันได้ นับเป็นข้อที่ควรระวังเป็นอย่างยิ่งสำหรับสภาพแวดล้อมที่มีการปลูกสน